Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen

Beleidskader
Het IBOR-plan met bijbehorend beheerplan Wegen en Verhardingen. Het beheerplan is gericht op alle verhardingen in beheer van gemeente Neder-Betuwe. Deze omvat de rijbanen, fiets- en voetpaden van asfalt en elementen verharding. Ook de wegmarkering en bermverharding zijn in dit beheerplan meegenomen.

Areaal
Gemeente Neder-Betuwe heeft ruim 1,9 miljoen m² verhardingen in beheer. Dit is circa 76 m² per inwoner en ligt in lijn met het landelijk gemiddelde. De areaalgegevens van de wegen zijn vastgelegd in het beheersysteem Geovisia.

Stand van zaken

• Voor inzicht in de kwaliteit van het totale areaal voeren we een tweejaarlijkse visuele weginspectie uit. Hierbij maken we gebruik van de CROW-systematiek voor wegbeheer.
  (CROW: Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de verkeerstechniek).
• Er is voor 2027 een actueel en compleet beeld van de kwaliteit.
• De kwaliteit van de wegen in gemeente Neder-Betuwe is stabiel. Dit valt in kwaliteitsniveau B (Basis) en A voor de centrumgebieden.
• De kwaliteit van de fiets- en voetpaden verbeterde in de afgelopen jaren. Op meerdere plekken is het uitgestelde onderhoud weggewerkt.

Speerpunten 2027

• Databeheer wegen
  In 2027 verbeteren en actualiseren we de wegendata. We herijken het geregistreerde areaal, vullen het wegenpaspoort verder aan en houden dit structureel bij. Daarbij vullen we onder andere gegevens aan over aanlegjaar, uitgevoerd onderhoud en verhardingstype. Een betrouwbare en actuele areaalregistratie vormt de basis voor een goede meerjarenprogrammering van onderhoud, rehabilitatie en vervanging.
• Vertaling van inspecties naar onderhoudsprogramma
  Alle wegvakonderdelen binnen gemeente Neder-Betuwe zijn geïnspecteerd. We analyseren de resultaten van deze inspecties en vertalen die naar een onderhouds- en uitvoeringsprogramma. Op basis hiervan prioriteren we vanaf 2027 de noodzakelijke onderhoudsmaatregelen en rehabilitaties van wegen en voeren die uit.
• Onderzoek restlevensduur hoofdwegennet
  Er vindt onderzoek plaats naar de technische restlevensduur van de aanwezige verhardingsconstructies van het hoofdwegennet. Hiermee krijgen we beter inzicht in het moment waarop groot onderhoud of volledige vervanging noodzakelijk is. De resultaten gebruiken we voor een meer onderbouwde meerjarenplanning en om investeringen tijdig en doelmatig te kunnen programmeren.
• Bermverhardingen en verkeersveiligheid
  In 2027 werken we verder aan het versterken en verbeteren van bermverhardingen. Hiermee beperken we schade aan de wegkant. Het vergroot ook de verkeersveiligheid, met name op wegen waar regelmatig sprake is van uitwijkend verkeer.
• Structureel verlagen van bermen
  Vanaf 2027 is het periodiek verlagen van bermen weer structureel onderdeel van het wegenonderhoud. Te hoge bermen kunnen de afwatering van de weg belemmeren, waardoor water op of langs de verharding blijft staan en schade aan de wegconstructie kan ontstaan. Door bermen planmatig te verlagen verbetert de afwatering, verkeersveiligheid en levensduur van de verharding.
• Vervangingsopgave wegen
  De komende jaren verwachten we een piek in de vervangingsinvesteringen voor wegen. Een aanzienlijk deel van het gemeentelijke wegennet is aangelegd in de periode 1970–1979. In toenemende mate komt het einde van de theoretische technische en financiële levensduur zicht. In de financiële verordening is voor wegen een afschrijvingstermijn van 50 jaar vastgesteld. In 2024 zijn de noodzakelijke vervangingsinvesteringen in beeld gebracht. Het Integraal Meerjaren Investeringsprogramma (MJIP) Openbare Ruimte vormt de basis voor het programmeren en prioriteren van deze vervangingsopgave. De bijbehorende kapitaallasten zijn opgenomen in de meerjarenraming.
• Actualiseren beheer en programmering
  Het beheerplan Wegen en Verhardingen, voortkomend uit het IBOR-plan, is in februari 2026 geactualiseerd. Het zorgt ervoor dat het beheer aansluit bij de actuele toestand van het areaal, marktontwikkelingen, gemeentelijke beleidsdoelstellingen en financiële uitgangspunten. In 2027 ligt de nadruk op het verder vertalen van deze uitgangspunten naar een uitvoerbare en financieel onderbouwde meerjarenprogrammering.